KienhuisHoving-Academy KienhuisHoving-Academy
Website
KienhuisHoving-Academy

Zorginkoop: Zorgverzekeraar toetst statuten zorgaanbieder aan zorgbrede governance code

Een zorgverzekeraar mag bij een inkoopprocedure de statuten van een zorgaanbieder toetsen aan de Zorgbrede Governance Code, maar de zorgaanbieder moet ruimte houden daarvan af te wijken.

Zorgverzekeraar C.Z.  stelt als één van de voorwaarden voor inschrijving dat de zorgaanbieder aantoonbaar de Zorgbrede Governance Code (hierna: ZGC) heeft ingevoerd.  Uit een recente uitspraak blijkt dat de zorgaanbieder daarbij wel enige ruimte voor afwijkingen houdt.

Inkoopprocedure

Zorgaanbieder HVP verleent zorg aan thuiswonende cliënten in een bepaalde regio. Voorheen viel deze zorg onder de AWBZ, maar met ingang van 1 januari 2015 is een belangrijk deel van deze zorg overgeheveld naar de Zorgverzekeringswet (hierna: Zvw) onder de aanspraak Wijkverpleging.

Zorgverzekeraar CZ treedt in de betreffende regio op als representant voor alle zorgverzekeraars bij de inkoop van Wijkverpleging onder de Zvw. Zij selecteert de zorgaanbieders die voor een overeenkomst in aanmerking komen. In juli 2014 heeft CZ het Zorginkoopdocument Wijkverpleging 2015 bekend gemaakt. Hierin is bepaald dat zorgaanbieders die voor een overeenkomst in aanmerking willen komen, dienen te voldoen aan de landelijke geschiktheidseisen. Één van die eisen is dat de zorgaanbieder aantoonbaar de ZGC heeft ingevoerd.

HVP heeft tijdig ingeschreven op inkoopprocedure voor de Wijkverpleging, maar CZ weigert een overeenkomst met HVP te sluiten.

ZGC en statuten

De zorgverzekeraar wijst de inschrijving van  HVP af, omdat de statuten van de zorgaanbieder op de volgende punten niet aan de ZGC zouden voldoen:

“- Er is niet bepaald dat een voormalig lid van de Raad van Toezicht gedurende een periode van drie jaar na het einde van zijn toezichthoudende functie niet benoembaar tot lid van de Raad van Bestuur is.
-Er is niet vastgelegd op welke gronden de Raad van Toezicht een lid van de Raad van Toezicht kan schorsen of ontslaan, welke meerderheid van stemmen hiertoe vereist is en welke eventuele daarbij te hanteren procedures worden gevolgd.
- In strijd met de ZGC is een voormalig lid van de Raad van Bestuur binnen drie jaar na het einde van zijn bestuurlijke functie benoemd of lid van de Raad van Toezicht. ”

 In de statuten van HVP is bepaald:
1. De Raad van Toezicht kan een lid van de Raad van Toezicht ontslaan wegens verwaarlozing van zijn taak, wegens andere gewichtige redenen, of wegens ingrijpende wijziging van de omstandigheden, op grond waarvan zijn handhaving als lid van de Raad van Toezicht niet van de stichting kan worden verlangd.
2. De Raad van Toezicht kan een lid van de Raad schorsen; de schorsing vervalt van rechtswege indien de Raad niet binnen een maand na de schorsing overgaat tot ontslag op een van de gronden als in lid 1 van dit artikel zijn genoemd.”

De uitspraak

Afwijzing in eerste aanleg

In eerste aanleg is als uitgangspunt genomen dat de gehanteerde procedure zodanige trekken vertoont van een (openbare) aanbestedingsprocedure dat CZ bij het voeren van de inkoopprocedure dient aan te sluiten bij de beginselen van het aanbestedingsrecht, waarbij sprake is van een objectieve, transparante en non-discriminatoire invulling van het inkoopbeleid. Op basis daarvan oordeelde de voorzieningenrechter dat de zorgaanbieder niet heeft voldaan aan de volledige statutaire vastlegging van de ZGC, nu de gronden voor schorsing van de leden van de raad van toezicht daarin niet zijn opgenomen.

Maar in hoger beroep gelijk

Het gerechtshof oordeelt in hoger beroep anders en acht de statuten wel in lijn met de ZGC:

-De ontslaggronden voor de leden van de raad van toezicht zijn opgenomen en ook dat deze toezichthouders geschorst kunnen worden.  Uit de ZGC volgt niet dat in statuten expliciet en separaat zowel de gronden voor ontslag van leden van de raad van toezicht als de gronden voor schorsing van leden van de raad van toezicht moeten zijn opgenomen. Het artikel in de ZGC laat het aan de zorgaanbieder over of zij in de statuten naast een regeling voor ontslag ook een regeling voor schorsing opneemt en geeft ook ruimte om daarin op te nemen welke eventuele procedures daarbij worden gevolgd.

Mede van belang is dat de zorgaanbieder de statuten heeft onderzocht van andere zorgaanbieders waarmee de zorgverzekeraar contracteert, en blijkt dat in vijf van de tien statuten niet apart de gronden voor schorsing van de leden van de raad van toezicht zijn opgenomen.

Het gerechthof veroordeelt CZ om een overeenkomst aan te gaan met HVP voor de Wijkverpleging.

Pas toe of leg uit beginsel

Het valt op dat de zorgverzekeraar de statuten strikt toetst aan de tekst van de ZGC. De ZGC gaat echter uit van het “pas toe of leg uit beginsel”:  afwijken mag, mits gemotiveerd. Dit komt ook in de uitspraak tot uitdrukking.

Conclusie

De zorgverzekeraar heeft een te scherpe maatstaf aangehouden bij de beoordeling van de statuten. De ZGC schrijft de tekst van de statuten niet dwingend voor, maar geeft ruimte voor zorgaanbieders af te wijken.

Marianne Sprik, advocaat aanbestedingsrecht
Matthijs van Rozen, notaris ondernemingsrecht

 

Delen op