KienhuisHoving-Academy KienhuisHoving-Academy
Website
KienhuisHoving-Academy

Meer duidelijkheid over berekening kinderalimentatie en kindgebonden budget

Geplaatst op 8 december 2015 11:38

Op 9 oktober 2015 heeft de Hoge Raad een belangrijke uitspraak gedaan. Deze uitspraak was een reactie op de onduidelijkheid die begin dit jaar is ontstaan over de wijze waarop kinderalimentatie na inwerkingtreding van de Wet Hervorming Kindregelingen moet worden berekend. Of er thans echt volledige duidelijkheid is verkregen dient de praktijk nu uit te wijzen.

Op 8 juni 2015 is door Susanne Bosch-Koopmans in een blog ingegaan op de gevolgen die de Wet Hervorming Kindregelingen had voor de berekening van de kinderalimentatie. Voor de wijze waarop de verplichting tot betaling van kinderalimentatie wordt berekend, verwijs ik dan ook naar deze blog.

Wet hervorming Kindregelingen

Voor de overzichtelijkheid is het wel van belang hier nog even te vermelden dat de Wet hervorming Kindregelingen met zich bracht dat een aantal heffingskortingen kwam te vervallen. Daarvoor in de plaats kan nu, binnen vastgestelde inkomens- en vermogensgrenzen, door een alleenstaande ouder aanspraak worden gemaakt op toeslagen in de vorm van een KGB (kindgebonden budget) en soms een verhoging hiervan, de alleenstaande ouderkop.

Aanbeveling Expertgroep

De Expertgroep Alimentatienormen, heeft in januari van dit jaar, in haar jaarlijkse rapport aanbevolen om deze toeslagen in mindering te brengen op de behoefte van een kind (de behoefte staat gelijk aan de maximale alimentatie die voor een kind kan worden gevraagd). Hierdoor werd in een fors aantal gevallen op basis van verkregen toeslagen al in de volledige tot bijna volledige behoefte van een kind voorzien. Het gevolg hiervan was dat alimentatieplichtige ouders een beduidend lagere bijdrage, of soms zelfs in het geheel geen bijdrage meer aan kinderalimentatie waren verschuldigd. Het kindgebonden budget, veelal tezamen met de alleenstaande ouderkop was voldoende om de behoefte te dekken.

Afwijkende standpunten

De aanbevelingen van de Expertgroep Alimentatienormen worden over het algemeen in de rechtspraak gevolgd. Echter ten aanzien van het Kindgebonden Budget en de alleenstaande ouderkop, waren een aantal rechtbanken in het westen van het land van oordeel dat het standpunt van de Expertgroep in deze niet correct was. Deze rechtbanken weigerden de behoefte van een kind te verminderen met de toeslagen die de alimentatiegerechtigde ouder ontvangt. De overige rechtbanken volgden de aanbeveling van de Expertgroep wel. Hierdoor ontstonden er landelijk verschillen in de wijze waarop de kinderalimentatie werd berekend.

Als de aanbeveling van de Expertgroep werd gevolgd leidde dat ertoe dat de door een alimentatieplichtige ouder verschuldigde alimentatie vaak aanzienlijk kon worden verlaagd. Dit was veelal niet het geval als men bij een rechtbank terecht kwam waar de aanbeveling niet werd gevolgd.

In een gerechtelijke procedure waarin werd afgeweken van de aanbeveling van de Expertgroep is vervolgens hoger beroep ingesteld bij het Gerechtshof te Den Haag. Het Hof constateerde dat het geschil dat aan de orde was een zo fundamentele kwestie betrof dat het Hof het nodig vond om aan de Hoge Raad, zogenaamde prejudiciële vragen te stellen over dit onderwerp. Nadat de waarnemend Advocaat Generaal, die de Hoge Raad standaard in dit soort zaken adviseert, in zijn conclusie adviseerde om de aanbeveling van de Expertgroep niet te volgen, was het wachten op de beslissing van de Hoge Raad.

Standpunt Hoge Raad

De Hoge Raad heeft uiteindelijk op 9 oktober 2015 in een arrest bepaald, dat bij de vaststelling van de door de ouders verschuldigde onderhoudsbijdrage voor hun minderjarige kinderen, het kindgebonden budget en de daarvan deel uitmakende alleenstaande ouderkop niet in aanmerking dienen te worden genomen bij de bepaling van de behoefte van het kind. Het kindgebonden budget en de alleenstaande ouderkop moeten wel worden betrokken bij de berekening van de draagkracht van de ouder die de toeslagen ontvangt.

Anders gezegd, de behoefte van een kind wordt niet lager als gevolg van de toeslagen die een ouder ontvangt. Als wordt gekeken naar de draagkracht van beide ouders (= datgene wat een ouder aan kinderalimentatie bij kan dragen gezien zijn/haar inkomen) dan verhogen de ontvangen toeslagen wel de draagkracht van een ouder. Op die manier wordt wel rekening gehouden met de toeslagen, zij het op een andere wijze dan voorheen gebeurde op basis van de aanbeveling van de Expertgroep.

Andermaal wijziging vragen?

In de praktijk lijkt dit een duidelijke uitspraak. Een uitspraak die veelal tot gevolg zal hebben dat in die zaken waar de gewijzigde regelgeving eerder aanleiding vormde voor een verlaging van de alimentatiebijdrage, thans andermaal sprake is van een wijziging van omstandigheden, die tot gevolg kan hebben dat de hoogte van de verschuldigde alimentatie weer naar boven moet worden bijgesteld.

Ondanks dat de uitspraak van de Hoge Raad duidelijk lijkt, worden er nu al vragen gesteld over de wijze waarop deze uitspraak moet worden toegepast. Kan bijvoorbeeld met terugwerkende kracht worden gevorderd dat de berekeningsmethode moet worden gevolgd zoals door de Hoge Raad gehanteerd of kan dat slechts vanaf de datum waarop de Hoge Raad de uitspraak heeft gedaan (9 oktober 2015)?

Als de toeslagen worden toegerekend aan de ouder die recht heeft op die toeslagen, heeft dat dan ook gevolgen voor het berekenen van de behoefte van die ouder en dus mogelijk voor de hoogte van de ten behoeve van die ouder te betalen partneralimentatie?

Toekomst

De Expertgroep heeft inmiddels, vooruitlopend op de begin 2016 te publiceren nieuwste versie van het rapport over alimentatie laten weten het standpunt van de Hoge Raad te zullen volgen.

Met spanning wordt door de bij deze problematiek betrokken partijen gewacht op meer duidelijkheid. Ondertussen kan worden overwogen om in voorkomende gevallen een verzoekschrift bij de rechtbank in te dienen, om de hoogte van de verschuldigde kinderalimentatie (andermaal) aan de orde te stellen.

Conclusie

Zeker in die gevallen waarin de hoogte van de kinderalimentatie in de loop van 2015 op grond van de aanbeveling van de Expertgroep voor de alimentatieplichtige ouder is verlaagd, kan er reden zijn om contact met ons op te nemen. Alsdan kan worden bezien of de verschuldigde kinderalimentatie thans weer kan worden verhoogd, gezien deze recente ontwikkelingen in de rechtspraak.

 

Share on