KienhuisHoving-Academy KienhuisHoving-Academy
Website
KienhuisHoving-Academy

Hoofdelijke aansprakelijkheid opdrachtgever loon werknemers (onder-)aannemer/uitzendbureau (WAS)

Per 1 juli 2015 zal de werk Wet Aanpak Schijnconstructies (WAS) in werking treden. Met deze wet worden de verhaalsmogelijkheden van een werknemer voor het overeengekomen loon aanmerkelijk versterkt.

De behoefte aan deze versterking is de afgelopen jaren toegenomen omdat veel bedrijven (denk bijvoorbeeld aan aannemers in de bouw) frequenter werkzaamheden zijn gaan uitbesteden (dan wel meer gebruik zijn gaan maken van uitzendbureaus). Helaas is vanwege deze trend ook het aantal werknemers dat ten onrechte geen (of te weinig loon) ontvangen heeft fors gestegen. Reden voor de wetgever om maatregelen te gaan treffen die gaan gelden voor alle bedrijven (de transportsector uitgezonderd).*

Introductie hoofdelijke aansprakelijkheid opdrachtgever en onderaannemer/uitzendbureau WAS

Met de invoering van de WAS is een hoofdelijke aansprakelijkheid geïntroduceerd van onder meer de opdrachtgever en de onderaannemer voor het loon dat de onderaannemer verschuldigd is aan haar werknemers. Een uitzendbureau dient in dit verband ook als onderaannemer te worden aangemerkt. Dit betekent dat de werknemer bij onderbetaling (of niet betalen) van het verschuldigde loon de keuze heeft om loon te vorderen bij hetzij zijn eigen werkgever (de onderaannemer) hetzij diens opdrachtgever.

Ketenaansprakelijkheid civiele loon

Indien de loonvordering niet wordt voldaan via het hoofdelijk aansprakelijk stellen van de werkgever of diens opdrachtgever, kan de werknemer vervolgens onder voorwaarden alle hogere schakels in de keten (zoals de opdrachtgever van de opdrachtgever etc) in de keten volgtijdelijk aansprakelijk  stellen. De werknemer heeft  onder meer die mogelijkheid indien de onderaannemer (uitzendbureau) of de (eerste) opdrachtgever failliet verklaard is en/of anderszins in betalingsonmacht verkeert.

Indien er een jaar verstreken is en de werknemer ondanks zijn inspanningen nog steeds het hem toekomende loon niet ontvangen heeft, kan hij direct de eindopdrachtgever in de keten (lees: de klant van de opdrachtgever) aansprakelijk stellen. Ingeval van ernstige onderbetaling bestaat deze mogelijk zelfs al na 6 maanden. De werknemer hoeft in die situaties dus geen actie meer te ondernemen om eerst zijn loonvordering volgtijdelijk te verhalen op de diverse tussenliggende “ketens”.

Wet aanpak schijnconstructies

Verweer aansprakelijkheid (disculpatie) opdrachtgever

Iedere opdrachtgever kan zich verweren tegen de loonvordering van de werknemers van een onderaannemer (uitzendbureau). De verweermogelijkheden zijn echter beperkt. Wil er sprake zijn van niet verwijtbaarheid aan de zijde van de opdrachtgever (de grondslag om onder de aansprakelijkheid uit te komen) dan zal er tenminste voldaan moeten zijn aan de volgende criteria:

a) opdrachtnemer en opdrachtgever zijn overeengekomen dat opdrachtnemer zich in de uitvoering van de opdracht aan geldende wet- en regelgeving en een van toepassing zijnde cao zal houden;

b) opdrachtnemer heeft zich verplicht de arbeidsvoorwaardelijke afspraken van werknemers die bij het uitvoeren van de opdracht betrokken zijn, helder en transparant vast te leggen;

c) alle betrokken partijen geven de “hogere” keten desgevraagd de mogelijkheid tot het verrichten van onderzoek en het uitvoeren van periodieke controles en/of audits op hetgeen onder a en b staat vermeld; 

d) iedere onderaannemer legt bovenstaande verplichtingen op aan de partij waar hij contracten mee aangaat ten behoeve van de uivoering van de opdracht.

e) zodra er zich misstanden dreigen voor te doen onderneemt de opdrachtgever de benodigde actie richting de onderaannemer. De opdrachtgever laat bijvoorbeeld overeenkomstig de bepalingen in het contract een controle uitvoeren en onderneemt vervolgens de actie die past bij hetgeen is aangetroffen..

Kortom zowel bij het aangaan van de overeenkomst als gedurende de looptijd van de overeenkomst wordt een pro actieve houding verwacht van iedere opdrachtgever. Overeenkomsten met onderaannemers zullen op de WAS moeten worden aangepast en de vraag daarbij is of een vrijwaring rechtsgeldig overeengekomen kan worden. Zoals eerder is opgemerkt is de WAS ook van toepassing op werknemers die worden ingeleend van een uitzendbureau. 

Openbaarmaking namen opdrachtgever (naming and shaming )

Mocht er desondanks toch sprake zijn van aansprakelijkheid in de zin van de WAS dan is aannemelijk dat de financiële gevolgen zeer omvangrijk kunnen zijn. Alsof dat nog niet ernstig genoeg is kan een onderneming ook nog eens geconfronteerd worden met een overheid die per 1 juli 2015 de bevoegheid krijgt om de namen van de desbetreffende bedrijven openbaar te maken. (* memorie van toelichting Wet Aanpak Schijnconstructies)

 

Delen op